Το Θαυμαστό Χρονικό της Επιστροφής του Ιερού Λειψάνου του Αγίου Σάββα του Ηγιασμένου
Στα μέσα του 20ού αιώνα, το 1965, η Βενετία έγινε τόπος ενός γεγονότος που συγκλόνισε και συγκίνησε ολόκληρο τον Ορθόδοξο κόσμο. Εκεί, στο ναό του Αγίου Αντωνίνου, όπου επί εννέα περίπου αιώνες φυλασσόταν το Ιερό Σκήνωμα του Αγίου Σάββα του Ηγιασμένου, συνέβησαν περιστατικά που έδειχναν πως ο ίδιος ο Άγιος ποθούσε να επιστρέψει στον τόπο του — στη Λαύρα των Ιεροσολύμων, την οποία ο ίδιος ίδρυσε.
Το λείψανο είχε μεταφερθεί στη Δύση από τους Σταυροφόρους κατά την Α΄ Σταυροφορία (1096–1099). Για αιώνες ολόκληρους παρέμενε μακριά από το μοναστήρι του, ώσπου, μέσα από θαυμαστά σημεία, φανέρωσε την επιθυμία του να επιστρέψει στα Άγια Χώματα.
Σύμφωνα με τις διηγήσεις των πατέρων της Μονής, πολλές φορές ακούγονταν ήχοι μέσα από τη λάρνακα· το Ιερό Σκήνωμα χτυπούσε το γυαλί, προκαλώντας φόβο στους φρουρούς και αναστάτωση στους Λατίνους μοναχούς. Οι φήμες αυτές έφθασαν μέχρι τον Πάπα της Ρώμης, ο οποίος, ταραγμένος από τα αλλόκοτα αυτά φαινόμενα, δέχθηκε να αποδώσει το λείψανο στους Ορθοδόξους. Μάλιστα, λέγεται πως και ο προκάτοχός του είχε αμελήσει την παράκληση του Αγίου, γεγονός που συνδέθηκε με τον αιφνίδιο θάνατό του.
Μετά από συνεννοήσεις ανάμεσα στον Πάπα Παύλο ΣΤ΄ και τον Πατριάρχη Ιεροσολύμων Βενέδικτο, καθορίστηκε η ορθόδοξη αντιπροσωπεία που θα παραλάμβανε τον ανεκτίμητο αυτό θησαυρό: ο Αρχιεπίσκοπος Ιορδάνου Βασίλειος, οι αρχιμανδρίτες Θεοδόσιος και Σεραφείμ, και ο ιεροδιάκονος Κυριακός (μετέπειτα Μητροπολίτης Ναζαρέτ).
Όταν η αποστολή έφθασε στη Βενετία, ο Γέρων Σεραφείμ, ηγούμενος τότε της Λαύρας, παρατήρησε με προσοχή το Ιερό Λείψανο. Στάθηκε σιωπηλός για ώρα, ώσπου αναφώνησε με συγκίνηση: «Ναι, Πατέρες, αυτό είναι το αληθινό σώμα του Αγίου!» Το αναγνώρισε από το χαρακτηριστικό σημάδι — την απουσία του ενός ματιού, που, όπως γνώριζε από παλαιά συναξάρια, είχε χάσει ο Άγιος στις διαμάχες του με τους αιρετικούς μονοφυσίτες.
Καθ’ όλη τη διάρκεια της επιστροφής, ο Γέρων Σεραφείμ δεν απομακρύνθηκε στιγμή από το λείψανο. Όταν το αεροπλάνο σταμάτησε στην Αθήνα για διανυκτέρευση, εκείνος έμεινε ξάγρυπνος δίπλα του, σαν φύλακας άγγελος, ψάλλοντας και προσευχόμενος. Οι συνοδοί ένιωθαν πως μεταξύ τους υπήρχε μια μυστική επικοινωνία, μια αόρατη συνομιλία Αγίου και δούλου Θεού.
Ιδιαίτερα συγκλονιστικό ήταν το γεγονός της αλλαγής των ενδυμάτων του Αγίου. Επειδή οι Λατίνοι τον είχαν ενδύσει με ιερατικά λατινικά άμφια, έπρεπε τώρα να φορέσει τη μοναχική στολή της Ορθοδοξίας. Όμως το σώμα, μετά από τόσους αιώνες, ήταν άκαμπτο. Τότε ο Γέρων Σεραφείμ, με δάκρυα και θερμή προσευχή, γονάτισε μπροστά στο Άγιο Σκήνωμα. Ύστερα, μπροστά στα έκπληκτα μάτια όλων, σήκωσε με ευλάβεια τα χέρια του Αγίου, τα οποία λύγισαν σαν ζωντανά, επιτρέποντας να ντυθεί με το ορθόδοξο μοναχικό σχήμα του. Ένα ακόμη σημείο της ζωντανής παρουσίας του Θεού «ἐν τοῖς Ἁγίοις Αὐτοῦ».
Καθώς το λείψανο αποχαιρετούσε τη Βενετία, πλήθος κόσμου είχε συγκεντρωθεί στην πλατεία του Αγίου Μάρκου. Όταν η γόνδολα ξεκίνησε να το μεταφέρει προς το αεροδρόμιο, ένα τεράστιο σμήνος περιστεριών σηκώθηκε από την πλατεία και πέταξε πάνω από τη λάρνακα — σαν να χαιρετούσε τον φιλοξενούμενο που επέστρεφε στον τόπο του. Το θέαμα αυτό έμεινε ανεξίτηλο στη μνήμη όλων. Ο Γέρων Σεραφείμ, κάθε φορά που συνάντα τον Μητροπολίτη Ναζαρέτ, του υπενθύμιζε: «Θυμάσαι; Τα περιστέρια!»
Όταν το ιερό λείψανο έφθασε στα Ιεροσόλυμα, τοποθετήθηκε για προσκύνηση στον Πανάγιο Τάφο, προτού επιστρέψει οριστικά στη Λαύρα του Αγίου Σάββα. Ήταν μια στιγμή ανείπωτης χαράς και πνευματικής αναστάσεως για όλους τους Ορθοδόξους.
Έτσι, η επανακομιδή του Ιερού Σκηνώματος του Αγίου Σάββα το 1965 δεν αποτελεί απλώς ιστορικό γεγονός, αλλά ένα ζωντανό Συναξάρι της Πίστεώς μας· μια απόδειξη πως οι Άγιοι του Θεού παραμένουν παρόντες, ενεργοί και θαυματουργοί.
Ζει Κύριος ο Θεός εν τοις Αγίοις Αυτού!
